Chuỗi tập huấn “Dinh dưỡng và an toàn thực phẩm học đường” tại Cầu Giấy, Yên Hòa, Nghĩa Đô: Đồng hành cùng bữa ăn bán trú an toàn, khoa học

Từ tháng 4 đến tháng 9/2026, Dự án Thí điểm “Thực phẩm bổ dưỡng học đường” (do Trung tâm C&E thực hiện, Tổ chức Rikolto tài trợ) đã phối hợp cùng Phòng Văn hóa – Xã hội các phường Cầu Giấy, Yên Hòa, Nghĩa Đô và trường THCS Trương Công Giai (Hà Nội) tổ chức liên tiếp 4 buổi tập huấn về dinh dưỡng, vệ sinh an toàn thực phẩm và xây dựng thực đơn bữa ăn học đường, thu hút gần 1000 đại biểu là cán bộ quản lý giáo dục, giáo viên, nhân viên bếp ăn bán trú và các đơn vị cung cấp suất ăn trên địa bàn tham dự.

24/4/2026 – Phường Cầu Giấy: Mở màn chuỗi tập huấn hưởng ứng Tháng hành động vì an toàn thực phẩm

Buổi tập huấn đầu tiên diễn ra tại UBND phường Cầu Giấy với hơn 250 đại biểu tham dự. Phát biểu khai mạc, bà Nguyễn Thị Bích Thủy (Phòng Văn hóa – Xã hội) ghi nhận hiệu quả 3 năm triển khai của dự án, cho biết bộ thực đơn dự án xây dựng đã được thử nghiệm và lấy ý kiến từ ban giám hiệu, giáo viên, nhân viên y tế, phụ huynh, học sinh và bếp ăn trước khi hoàn thiện. Chị Đào Thị Diệu Linh, điều phối viên dự án, giới thiệu tổng quan về dự án “Thực phẩm bổ dưỡng học đường” tới các đại biểu.

TS. Lưu Quốc Toản (chuyên gia VSATTP, giảng viên Đại học Y tế Công cộng) trình bày về quy trình bếp ăn một chiều, kiểm thực 3 bước, lưu mẫu thực phẩm 24 giờ, và hướng dẫn sử dụng bộ kit test nhanh (hàn the, formaldehyde, phẩm màu) để các trường chủ động kiểm soát chất lượng đầu vào. Tiếp đó, ThS. Vương Thị Hồ Ngọc – chuyên gia dinh dưỡng hướng dẫn tiêu chuẩn và quy trình xây dựng thực đơn, giới thiệu bộ 20 thực đơn phát triển năm 2024, 2025 theo chu kỳ 2 tuần không lặp lại.

Tại phần thảo luận, chị Dương Thu Hằng (đại diện Rikolto) nhấn mạnh vai trò công khai thực đơn để phụ huynh chủ động điều chỉnh bữa ăn tại nhà. Bà Phạm Thị Thanh Nhàn – Trưởng phòng Văn hóa – Xã hội, tổng kết chương trình, nêu rõ thực trạng “gánh nặng kép” dinh dưỡng và đề nghị các trường siết chặt truy xuất nguồn gốc thực phẩm, kiểm soát sức khỏe nhân sự bếp ăn.

8/5/2026 – Trường THCS Trương Công Giai: Tập huấn riêng cho hội đồng sư phạm nhà trường

Khác với các buổi tập huấn quy mô liên trường ở cấp phường, buổi tập huấn “Vệ sinh an toàn thực phẩm” ngày 8/5 được tổ chức ngay tại trường THCS Trương Công Giai, dành riêng cho toàn thể hội đồng sư phạm nhà trường, với sự tham gia của gần 70 giáo viên – một trong 4 trường THCS tham gia thí điểm dự án “Thực phẩm bổ dưỡng học đường”. Chị Đào Thị Diệu Linh tiếp tục giới thiệu về dự án tới đội ngũ giáo viên, giúp toàn thể cán bộ, giáo viên nhà trường nắm rõ mục tiêu và cách thức phối hợp triển khai công tác dinh dưỡng, an toàn thực phẩm tại đơn vị mình trong năm học mới.

14/5/2026 – Phường Yên Hòa: 400 đại biểu cùng cập nhật số liệu bệnh truyền qua thực phẩm

Buổi tập huấn tại phường Yên Hòa quy tụ tới 400 đại biểu – quy mô lớn nhất trong chuỗi sự kiện, với sự tham gia của cô Đỗ Minh Ngọc (Trưởng phòng VHXH) và cô Phan Thị Vân Anh (chuyên viên phòng VHXH). Chị Đào Thị Diệu Linh cũng có mặt giới thiệu về dự án tới các đại biểu.

TS. Lưu Quốc Toản tiếp tục chia sẻ chuyên đề an toàn thực phẩm bếp ăn trường học, lần này bổ sung số liệu của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO): mỗi năm thế giới ghi nhận khoảng 600 triệu ca bệnh truyền qua thực phẩm, trong đó 30% ca tử vong ở trẻ dưới 5 tuổi có liên quan; tại Việt Nam giai đoạn 2019–2024 ghi nhận 499 vụ ngộ độc thực phẩm với 10.909 người mắc và 116 người tử vong. Ông giới thiệu quy trình 10 bước theo Công văn 1816/SGDĐT-CTTT-HSSV và nhấn mạnh vai trò giám sát của phụ huynh, việc tách biệt thu gom rác thải khỏi khu chế biến.

PGS.TS.BS Bùi Thị Nhung (Trưởng khoa Dinh dưỡng Bệnh viện Mặt Trời, nguyên Trưởng khoa Dinh dưỡng học đường – Viện Dinh dưỡng Quốc gia) phân tích thực trạng “gánh nặng kép” dinh dưỡng ở trẻ em Việt Nam: tỷ lệ thừa cân, béo phì ở trẻ 5–19 tuổi tăng từ 8,5% (2010) lên 19,0% (2020), đặc biệt tại khu vực đô thị. Bà cảnh báo thừa cân béo phì có thể dẫn đến dậy thì sớm, rối loạn lipid máu, tăng huyết áp, đồng thời khẳng định thực đơn học đường cần được thiết kế riêng theo đặc điểm từng trường thay vì áp dụng khuôn mẫu chung, và giới thiệu tháp dinh dưỡng mới năm 2025 của Viện Dinh dưỡng.

10/9/2026 – Phường Nghĩa Đô: Khép lại chuỗi tập huấn với phần giới thiệu bộ 20 thực đơn và chia sẻ thực tế từ nhà trường với hơn 200 đại biểu tham gia 

Buổi tập huấn cuối cùng, tổ chức tại Hội trường tầng 2 – Điểm phục vụ hành chính công phường Nghĩa Đô, tiếp tục có sự đồng hành của TS. Lưu Quốc Toản (cập nhật số liệu 2019–2024, trong đó nguyên nhân do vi sinh vật chiếm 38,9%, độc tố tự nhiên 28,0%, hóa chất 2,9% và 30,2% chưa xác định) và PGS.TS.BS Bùi Thị Nhung (hướng dẫn tính nhu cầu năng lượng theo độ tuổi, kỹ năng đọc và kiểm tra định lượng thực đơn).

Chị Đào Thị Diệu Linh – điều phối viên dự án, giới thiệu dự án và công bố bộ 20 thực đơn cân bằng dinh dưỡng được phát triển trong năm 2024–2025 cùng bộ tài liệu tham khảo dành cho học sinh và giáo viên. Trường THCS Nghĩa Tân – một trong 4 trường tham gia thí điểm dự án – trực tiếp chia sẻ kinh nghiệm áp dụng thực đơn và lồng ghép giáo dục dinh dưỡng vào giảng dạy, mang đến góc nhìn thực tiễn sinh động cho các đại biểu.

Điểm chung xuyên suốt chuỗi tập huấn

Xuyên suốt 4 buổi tập huấn, chị Đào Thị Diệu Linh hầu như đều có mặt để giới thiệu về dự án “Thực phẩm bổ dưỡng học đường” tới các đại biểu, giúp tạo sự thống nhất trong cách truyền tải thông tin giữa các đơn vị. Hai nội dung chuyên môn xuyên suốt là kiểm soát an toàn thực phẩm bếp ăn trường học và xây dựng thực đơn cân bằng dinh dưỡng, với sự tham gia thường xuyên của TS. Lưu Quốc Toản. Các chuyên gia đều nhấn mạnh thực trạng “gánh nặng kép” dinh dưỡng (vừa thừa cân béo phì, vừa thiếu vi chất) ở trẻ em Việt Nam, vai trò không thể thay thế của sự phối hợp giữa nhà trường, phụ huynh, đơn vị cung cấp thực phẩm, cùng lời khuyên các trường chủ động trang bị kit test nhanh và tuân thủ quy trình truy xuất nguồn gốc.